Wanda Czełkowska (1930-2021) – rzeźbiarka, rysowniczka, absolwentka krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Była jedną z kluczowych figur polskiej awangardy. Jej studia na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie (1949-1954) przypadły na okres socrealizmu w sztuce. Czełkowska była członkinią II Grupy Krakowskiej (1968-1982), do której należeli również Tadeusz Kantor, Erna Rosenstein, Maria Jarema i Maria Pinińska-Bereś. W 1963 roku Wanda Czełkowska wzięła udział w III Biennale w Paryżu, gdzie pokazała rzeźbę Autoportret.
W swojej twórczości Czełkowska badała granice różnych form artystycznych oraz możliwości medium, takiego jak rzeźba, instalacja, malarstwo, rysunek i fotografia. Kładła szczególny nacisk na intelektualne i analityczne aspekty procesu twórczego. Reprezentujący je motyw głowy stał się centralnym tematem jej twórczości.
Pomimo jej pionierskiej twórczości, dorobek Czełkowskiej był niedoceniony przez większość jej kariery i zyskał uznanie dopiero w końcowych latach jej życia. W 2016 roku Muzeum Narodowe w Warszawie zorganizowało obszerną wystawę jej prac, zatytułowaną Retrospekcja, po której odbyło się międzynarodowe sympozjum. W 2023 roku w Muzeum Susch w Szwajcarii zaprezentowano twórczość artystki na wystawie Art Is Not Rest.
Prace Wandy Czełkowskiej znajdują się w licznych kolekcjach muzealnych, między innymi w Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Muzeum Narodowym w Krakowie, Muzeum Śląskim w Katowicach, Centrum Rzeźby w Orońsku oraz w Muzeum Zamoyskich w Kozłówce.
Mokotowska pracownia artystki została zaaranżowana w pomieszczeniach dawnego warsztatu remontowego. Cztery pomieszczenia, zajmujące 260 m2, rzeźbiarka przekształciła w przestrzeń twórczą. Obiekty odzwierciedlają wszystkie etapy jej działań twórczych. Poczynając od rzeźby akademickiej, poprzez formy zmierzające do minimalizmu, aż po sztukę konceptualną, wyrażoną setkami instalacji, rzeźb, szkiców, obrazów i zdjęć – rezultatów oryginalnego i kreatywnego łączenia materiałów.
Prowadzenie:
Maria Kosińska – historyczka sztuki, edukatorka. Od 2008 roku wraz z Barbarą Dąbrowską prowadzi w Zachęcie cykl spotkań o sztuce współczesnej „Patrzeć/zobaczyć”.
O cyklu:
w Warszawie jest wiele galerii i muzeów, gdzie prowadzone są rozmaite działania edukacyjne. Wystawom towarzyszy program wykładów i oprowadzań, organizowane są spotkania z kuratorami i artystkami. Zdarza się tak, że słyszymy o jakiejś ciekawej wystawie dopiero w momencie, kiedy się zamyka. Istnieje też wiele małych, prywatnych galerii prezentujących najnowszą sztukę. Nie zawsze łatwo do nich dotrzeć, a warto znać nazwiska młodych twórczyń i twórców by móc poznawać najnowsze trendy. W naszym cyklu Służewskich Spacerów ze Sztuką proponujemy oglądanie wystaw i spacery po Warszawie w towarzystwie doświadczonych historyczek sztuki i edukatorek.
