Choć trochę się tego wstydzimy, wszyscy lubimy podglądać. Cudze emocje, dramaty i sekrety budzą w nas grzeszną ciekawość. Artyści od wieków doskonale o tym wiedzą i chętnie się tym bawią. XIX-wieczni mistrzowie, tacy jak Paul Delaroche czy francuski akademik Jean-Léon Gérôme, pokazywali przeszłość niczym dramat oglądany przez dziurkę od klucza – pełen intryg, namiętności i momentów, o których ówcześni historycy, skupieni na suchych datach, często milczeli. Podobnym mechanizmem bawili się już wcześniej malarze północy. W lustrach, zasłonach i odbiciach w szklanych naczyniach zachęcali do podglądania tego, co dzieje się poza kadrem głównej kompozycji.
Psychologicznie podobny mechanizm działa dziś w mediach społecznościowych. Jedni podglądają, inni odsłaniają coraz więcej, by przyciągnąć uwagę. Czy to budowanie bliskości, czy raczej uzależnienie od patrzenia i bycia oglądanym? Zapraszamy na wykład o przyjemności podglądania w sztuce – od dawnych mistrzów po kulturę Instagrama.
Ilustracja artykułu: Pietro Longhi, Niedyskretny dżentelmen, 1740
Prowadzenie:
Monika Przypkowska – historyczka sztuki, edukatorka muzealna, kuratorka wystaw. Ukończyła historię sztuki na Uniwersytecie Warszawskim. Od 1996 roku współpracuje z Zamkiem Królewskim w Warszawie prowadząc lekcje muzealne dla dzieci i młodzieży z zakresu historii sztuki, kultury i mody, wykłady dla dorosłych, kursy dla przewodników miejskich i nauczycieli szkolnych. Pracuje w dziale Edukacji w Zamku, współpracuje także z innymi instytucjami zajmującymi się edukacją artystyczną: Muzeum Narodowym w Warszawie, Dziecięcą i Młodzieżową Akademią Artystyczną, Mazowieckim Uniwersytetem III Wieku, Ursynowskim Uniwersytetem III Wieku, Studiem Sztuki, Zespołem Szkół Poligraficznych. Od początku 2022 roku współpracuje z „Radiem z Qlturą”, gdzie nadawana jest jej autorska audycja „Sztukomodnie”.
Od 2023 roku prowadzi autorskie wykłady w Służewskim Domu Kultury, które można obejrzeć tu: https://www.youtube.com/@sluzewskidk/playlists
O cyklu:
Wszystko, co chcielibyście wiedzieć o pokuszeniu, ale baliście się zapytać – opowie wam w pierwszej osobie dawna i współczesna sztuka. Będą to historie o wielkim żarciu i krainach lenistwa, karczemnych awanturach i gorączce złota, a na koniec o schadzkach, zdradach i miłostkach. Od dzieł starych mistrzów, przez filmowe narracje, do scenicznych kreacji wielkich gwiazd pop. Będzie się działo!
